– Uit: Bergen aan Zee: natuur en landschap in archieven

Het eerste grootschalige wetenschappelijke onderzoek dat in de omgeving van Bergen aan Zee werd uitgevoerd, is dat van Jan Tijs Pieter Bijhouwer (1893-1974). Bij het grote publiek is Bijhouwer – later hoogleraar tuin- en landschapsarchitectuur te Wageningen –  bekend geworden met zijn boeken Nederlandse boerenerven (1943, Heemschutserie, uitgegeven door Allert de Lange, Amsterdam), Nederlandse Tuinen en Buitenplaatsen (1946, Heemschutserie) en Het Nederlandse Landschap (Kosmos, 1971). Voor ons is zijn proefschrift uit 1926 van belang: ‘Geobotanische studie van de Berger duinen’. Vanaf 1923 doorkruiste Bijhouwer de duinen ten noorden en ten zuiden van Bergen aan Zee: “Zeer erkentelijk ben ik Jhr. Jb. Van Reenen te Bergen voor de vergunning zijn terreinen te mogen exploreren”

Voor het verwerken van een deel van zijn in het veld verzamelde gegevens meldt hij: “ Het Bestuur der Berger Schoolvereeniging breng ik hierbij mijn hartelijken dank voor het welwillend afstaan van een werklokaliteit in de nabijheid der duinen…..”
De grote waarde van het werk van Bijhouwer is gelegen in zijn nauwkeurige beschrijvingen van de bodem- en grondwatersituatie, het voorkomen en in kaart brengen van plantensoorten en plantengemeenschappen. Zorgvuldige documentatie van de plekken waar hij zijn waarnemingen verrichtte en de gedeeltelijke weergave op duidelijke verspreidingskaartjes benadrukken de waarde van zijn pionierswerk.